Boeken voor kinderen met een zieke ouder
Kinderen met een zieke ouder lijden vaak in stilte. Ze hebben heel goed door dat er iets niet klopt in huis, maar het is door hun leeftijd moeilijk om daar woorden aan te geven. Vaak zie je het terug in het gedrag van het kind. Bijvoorbeeld als het meer zorgtaken op zich neemt dan gepast en wenselijk is bij de leeftijd. Of wanneer een kind zichzelf zo goed als onzichtbaar maakt, zodat de volwassen geen 'last' van hem of haar zullen hebben. Of juist door onhandelbaar gedrag te laten zien.
Het helpt een kind als je samen met hem of haar woorden geeft aan datgene wat er aan de hand is. Het samen lezen van een boek over het onderwerp is daarvoor een mooie manier. Een kind vindt erkenning en herkenning in datgene wat jullie samen lezen. Het geeft woorden aan iets waar een kind nog geen woorden voor had. En het biedt een prachtige mogelijkheid om samen door te praten over het onderwerp. Wat herkent je kind wel en niet in het verhaal? Wat mist een kind in het verhaal? En als het kind een vervolgverhaaltje zou mogen bedenken, welk verhaal zou dat dan zijn?
Onderstaande boeken gaan over het hebben van een zieke ouder. In de toekomst hoop ik mijn recensies van kinderboeken over het hebben van een zieke ouder (of die ziekte nu fysiek of mentaal is) uit te kunnen breiden. Mocht je suggesties hebben voor een goed boek, dan hoor ik die uiteraard graag!
Game over - Sander de Hosson, Els Quaegebeur en Marianne van der Walle: Wanneer iemand ernstig ziek wordt en uiteindelijk dood gaat kunnen kinderen met veel vragen zitten. Hoe ziet 'ernstig ziek' eruit? Hoe voorkom je dat iemand pijn heeft? Wat doen een dokter allemaal? Is dood gaan eng? Wat gebeurt er als iemand dood gaat? En hoe ziet een dood iemand eruit? Het zijn vragen waar volwassenen zelden over spreken, maar die wel spelen in het hoofd van het kind. De gaten die volwassenen niet opvullen, worden in het hoofd van het kind met fantasie opgevuld. En die zijn niet zelden erger dan de werkelijkheid. Dit boek, geschreven door een arts en een journalist, wil ernstig ziek zijn en de dood bespreekbaar maken voor kinderen. En doet dat wat mij betreft op een fantastische manier. Helder, luchtig en zelfs grappig waar het kan, ernstig waar het moet. Het boek staat vol informatie, korte verhaaltjes en 'vragen aan de dokter'. Met duidelijke antwoorden op vragen waar kinderen echt mee kunnen zitten. En ik vermoed zomaar dat zelfs menig volwassene er nog veel van zal kunnen leren.
Wat mij betreft echt een aanrader voor kinderen die meer willen weten over ernstig ziek zijn en dood gaan. Ook mooi om samen met je (klein)kind te lezen, zodat je samen door kunt praten over de onderwerpen die erin staan.
Voor kinderen vanaf 10 jaar
Mama gaat logeren - Erwin de Ruiter: Het gaat niet zo goed met de mama van Freek. Ze doet vaak boos, roept dat ze overprikkeld is en papa en mama hebben vaak ruzie. Daarom gaat mama een tijdje logeren. Dat is moeilijk, want nu moet Freek mama missen. Maar het is ook leuk, omdat oma en tante nu vaker langs komen en ze lekker vaak patat en pizza eten. Dit boekje krijgt het voor elkaar om een heel zwaar thema, namelijk de opname van een ouder in de psychiatrie, op vrij luchtige wijze te brengen. Hoe ga je ermee om als je mama mist? Wat als je je op school daardoor wat minder kunt concentreren? En komt het ook weer goed met mama? Hulde voor de schrijvers van dit boekje (die helaas uit ervaring spreken), want wat is het fantastisch dat er een boek is wat deze zware thematiek voor kinderen begrijpelijk en behapbaar maakt en er zelfs zo af en toe een grapje van maakt. Extra credits voor het feit dat de hoofdpersoon een jongen is, die dingen als 'mama missen' niet zo cool vindt. Zeer aan te bevelen voor ieder gezin waarin deze problematiek speelt. Ik had wat moeite om een plek te vinden waar je dit boek ook daadwerkelijk kunt kopen. Om een zoektocht te voorkomen voeg ik even een link toe. Je kunt hem hier bestellen.
Voor kinderen van 3 tot 8 jaar
Mijn mama is moe - Floor Cartens: De mama van Teun en Kim is moe. Teun en Kim worden vaak door de buurvrouw van school gehaald en mama ligt vaak op de bank. Soms moet ze dan ook huilen. Als op een dag de klasgenootjes van Kim vervelende opmerkingen gaan maken over haar mama, grijpen papa en mama in.
Een fijn boekje voor iedere moeder of vader die onzichtbaar ziek is en daar graag het gesprek over aan wil gaan met de kinderen. Kleine tip: lees hem eerst buiten het zicht van de kinderen even door voor je hem voorleest. Ik kan me namelijk voorstellen dat dit boekje één en ander bij je los zal maken als je zelf met een onzichtbare ziekte worstelt.
Voor kinderen vanaf 4 jaar.