In Nederland lopen ruim 350.000 mensen rond met symptomen die bij ADHD of ADD horen (wat ik hierna voor de leesbaarheid voornamelijk ADD zal noemen). Uit bevolkingsonderzoek blijkt dat bij 3,7% van de volwassen mannen en 2,7% van de volwassen vrouwen in Nederland ADD voorkomt. Gelukkig wordt er steeds meer bekend over de uitdagingen waar mensen met ADD tegenaan lopen. Maar wat minder bekend is, is de invloed die ADD kan hebben op je seksleven. Hoog tijd dus voor een blog daarover. Want welke invloed heeft ADD eigenlijk op je seksleven? En hoe kun je daarmee omgaan?
Wat is ADD en hoe beïnvloedt het relaties?
ADD wordt gekenmerkt door 3 eigenschappen. Dat zijn afleidbaarheid, impulsiviteit en innerlijke onrust. Bij ADHD is deze onrust ook voor de buitenwereld zichtbaar door hyperactief of 'druk' gedrag, bij ADD speelt dit zich vooral in de binnenwereld af.
Deze eigenschappen neem je niet alleen met je mee in je dagelijks leven en werk, maar ook in de liefde. Dat heeft een hele leuke en creatieve kant. Samenleven met iemand met ADD is nooit saai. Mensen met ADD zijn vaak creatief, meelevend, flexibel en nieuwsgierig. Allemaal eigenschappen die heel fijn zijn binnen een relatie.
Maar een relatie waarin ADD een rol speelt kent ook specifieke uitdagingen. Zo kan de hyperfocus die een persoon met ADD aan het begin van de relatie vaak heeft op de partner na verloop van tijd verdwijnen. Dit kan bij beide partners vragen oproepen over de houdbaarheid van de relatie. Ook kunnen de afleidbaarheid, impulsiviteit en innerlijke onrust zorgen voor irritaties, het gevoel niet gezien te worden en bijvoorbeeld een chaotisch huishouden.
ADD in de slaapkamer - twee uitersten
ADD kan ook een behoorlijke invloed hebben tijdens de seks. Dat vertaalt zich vaak in twee uitersten.
Het eerste uiterste is dat mensen met ADD helemaal geen seks meer willen of in elk geval zo min mogelijk. Niet alleen in het dagelijks leven kunnen mensen met ADD snel afgeleid raken, maar ook tijdens de seks. In de eerste plaats betreft dat de directe omstandigheden. Het is te warm in de slaapkamer, de houding is ongemakkelijk, het licht is niet fijn of de muziek die op staat een echte libido-killer. Maar ook achtergrondgedachten als een vergeten boodschap, een conflict op het werk of een aankomende verjaardag kunnen erg afleidend zijn.
Omdat je je daardoor moeilijk kunt focussen op het vrijen kom je niet in de stemming, lijk je niet geïnteresseerd voor je partner, kun je moeite hebben met het krijgen van een orgasme, kan het vrijen onaangenaam worden, wil je stoppen en kun je gaan denken dat jullie niet bij elkaar passen. Terwijl de echte reden niet zozeer is dat je niet goed bent in seks of dat je partner niet langer aantrekkelijk is, maar simpelweg de ADD.
Het andere uiterste is dat iemand met ADD juist heel graag en heel veel seks wil. Mensen met ADD houden vaak van avontuur en nieuwe dingen ontdekken en seks kan hen dat beide bieden. Ook kan seks voor hen juist een middel zijn om op één ding te focussen. Het risico daarbij is dat je je partner voorbij loopt omdat je in de ogen van je partner teveel seks wilt en ook nog eens steeds nieuwe dingen uit wilt proberen die voor je partner wellicht een brug te ver zijn. Ook bestaat bij deze groep het risico op een seksverslaving.
Wat kun je er aan doen?
Gelukkig zijn er dingen die je kunt doen om hiermee om te gaan. Ik geef je graag een aantal tips. Haal eruit wat voor jou zou kunnen werken en laat de rest voor wat het is.
- Praat er over met je partner: Nu je weet dat jullie problemen op seksueel vlak weleens te maken zouden kunnen hebben met de ADD kan dat de angel uit een gesprek halen. Het ligt niet aan jou, niet aan je partner of aan de aantrekkingskracht tussen jullie, maar aan de ADD. Je partner verveelt zich niet tijdens de seks, maar kan zich er simpelweg niet op concentreren. Vertel wat je (van je partner) ervaart van ADD tijdens de seks. En wat dat met jou doet. Bespreek jullie onzekerheden. En ga samen op zoek naar dingen die wel werken voor jullie.
- Verdiep je in het onderwerp: Goede informatie over hoe een ADD-brein werkt, ook in bed, kan jullie helpen om hier jullie weg in te vinden.
- Hou het kort: Wanneer je snel afgeleid bent wordt een lange vrijpartij al snel problematisch. Veel mensen met ADD merken dat een snelle intense vrijpartij beter voor hen werkt.
- Gebruik humor: Er is niks mis met een goede grap tijdens de seks. Zolang het niet ten koste gaat van je partner. Een goede grap kan stressverlagend werken en samen lachen zorgt voor een gevoel van verbinding.
- Wees verrassend: Door je partner met ADD aan te raken op een onverwachte plek of ineens iets in het oor te fluisteren haal je hem of haar weer in het moment
- Gebruik alle zintuigen: Wat hoor, ruik, proef, voel en zie je tijdens de seks? Door bewust in te spelen op alle zintuigen met muziek, geur en bijvoorbeeld lingerie lukt het vaak ook beter om in het moment te blijven. Maar doe dit wel in goed overleg en doe daar waar nodig aanpassingen. Bij iemand met ADD hoeft het er vaak maar net iets naast te zitten om hem of haar uit het moment te halen.
- Gebruik je fantasie: Mensen met ADD zijn vaak op zoek naar extra prikkels. Dit is alleen niet altijd mogelijk in bed. Maar met fantasie kun je toch een heel eind komen. Vervang jullie slaapkamer in je hoofd voor een duinpan of stel jezelf voor dat je partner dingen bij je doet die voor jou opwindend zijn. Als christen raad ik daarbij wel af om ook anderen dan je partner een rol te laten spelen in je fantasie.
- Medicatie: Medicatie kan de ingewikkelde randjes van ADD wat bijschaven. Ook in de slaapkamer.
- Zoek hulp: Aarzel niet om hulp te zoeken als jullie hier zelf niet uitkomen. Een goede relatietherapeut of seksuoloog, bij voorkeur ook iemand met kennis van ADD, kan jullie hierbij helpen.
Ten slotte
ADD kan invloed hebben op je seksleven, maar hoeft geen struikelblok te zijn voor intimiteit en verbinding. Wanneer je begrijpt wat ADD doet met focus, prikkels en verlangen ontstaat er meer ruimte voor mildheid en openheid binnen de relatie. Wat in de slaapkamer lastig is zegt vaak niets over liefde of aantrekkingskracht, maar wel iets over hoe het brein werkt. Door hierover in gesprek te blijven en samen te zoeken naar wat wél werkt kan intimiteit groeien. Dat geldt niet alleen voor mensen met ADD, maar is een goed uitgangspunt binnen iedere relatie.
Gebruikte bronnen:
- Artikel ADHD blog: Het verschil tussen ADHD en ADD
- Artikel Ministerie van Volksgezondheid: ADHD totale bevolking naar type
- Boek: Driven to Distraction - Edward M. Hallowell M.D. & John J. Ratey M.D.
- Boek: Hey, is dit ook ADHD? - Hanneke Mijnster